1Stało się zaś, gdy Apollos przebywał w Koryncie, że Paweł przeszedł obszary wyżynne[1] i przyszedł do Efezu.[2] Tam spotkał jakichś uczniów[3] (Mt 14:12; Lu 7:19; Joh 3:22; Ac 16:1; Ac 16:6; Ac 18:19; Ac 18:21; Ac 18:24; 1Co 1:12; Re 2:1)2i zapytał ich: Czy otrzymaliście Ducha Świętego, gdy uwierzyliście? A oni do niego: Nawet nie słyszeliśmy, że jest Duch Święty. (Joh 7:39; Joh 20:22; Ac 2:38; Ac 8:16)3Zapytał więc: W czym więc zostaliście zanurzeni? Odpowiedzieli: W chrzcie Jana. (Ac 18:25)4Wtedy Paweł powiedział: Jan zanurzał w chrzcie opamiętania,[4] mówiąc ludowi, żeby uwierzyli w Tego, który idzie za nim, to jest w Jezusa. (Mt 3:11; Mr 1:4; Mr 1:7; Lu 3:3; Joh 1:15; Ac 13:24)5A gdy to usłyszeli, zostali ochrzczeni w imię Pana Jezusa. (Ac 2:38)6A gdy Paweł włożył na nich ręce, zstąpił na nich Duch Święty, mówili też językami i prorokowali.[5] (Mr 16:17; Ac 2:4; Ac 2:17; Ac 6:6; Ac 8:17; Ac 10:44; Ac 10:46; Ac 11:15; Ac 21:9; 1Co 12:9)7Było zaś wszystkich tych mężczyzn około dwunastu.8Po wejściu zaś do synagogi przez trzy miesiące z ufną odwagą głosił, rozprawiał i przekonywał o Królestwie Bożym. (Ac 1:3; Ac 13:5; Ac 17:1; Ac 17:10; Ac 18:4; Ac 18:26; Ac 20:25; Ac 28:23)9Gdy jednak niektórzy upierali się [przy swoim], odmawiali wiary[6] i wobec tłumów znieważali drogę [Pana], odłączył się od nich, oddzielił uczniów i codziennie rozprawiał w szkole[7] Tyrannosa.[8] (Ac 13:45; Ac 18:26; Ac 19:23; 2Co 6:17; 2Jo 1:10)10A to działo się przez dwa lata, tak że wszyscy mieszkańcy Azji, zarówno Żydzi, jak i Grecy, usłyszeli Słowo Pana.[9] (Ac 18:4; Ac 19:26; Ac 20:18; 2Co 1:8; 2Ti 1:15)11Bóg też przez ręce Pawła dokonywał niezwykłych dzieł mocy, (Ac 5:12; Ac 14:3; 1Co 2:4)12tak że nawet chustki lub przepaski, które dotknęły jego skóry, noszono na słabych i ustępowały od nich choroby, a złe duchy wychodziły.[10] (2Ki 4:29; Ac 5:15; Ac 8:7; Ac 16:18; Ac 19:22; Ac 19:29; Ac 20:4; 1Co 5:9; 1Co 16:12)13Także niektórzy z wędrownych egzorcystów[11] żydowskich[12] próbowali wzywać imienia Pana Jezusa nad tymi, którzy mieli złe duchy, mówiąc: Zaklinam was na Jezusa, którego głosi Paweł. (Mt 12:27; Mr 9:38; Lu 9:49)14A było siedmiu synów niejakiego Skewasa, arcykapłana żydowskiego, którzy to czynili.15Wtedy zły duch odpowiedział im: Jezusa znam i wiem, kim jest Paweł, lecz wy kim jesteście? (Mr 1:24; Mr 1:34; Lu 4:34; Lu 4:41)16I rzucił się na nich człowiek, w którym był zły duch, pokonał obu[13] i pobił ich tak, że nadzy i poranieni uciekli z tego domu.17Stało się to zaś znane wszystkim Żydom jak i Grekom, którzy mieszkali w Efezie, padł strach na nich wszystkich i wywyższano imię Pana Jezusa. (Lu 1:65; Ac 2:43; Ac 5:5; Ac 5:11; 2Th 1:12)18Wielu też z tych, którzy uwierzyli, przychodziło, wyznawało i ujawniało swoje poczynania. (Mt 3:6)19Znaczna też liczba spośród tych, którzy trudnili się czarnoksięstwem, poznosiła księgi i paliła je wobec wszystkich; gdy podliczono ich wartość, odkryto, że wynosiła ona pięćdziesiąt tysięcy srebrnych monet.[14]20Tak, zgodnie z potęgą Pana, Słowo rozprzestrzeniało się i umacniało.[15] (Isa 55:11; Ac 6:7; Ac 12:24; Ro 1:16)21Po wypełnieniu się tych rzeczy Paweł postanowił w Duchu przejść przez Macedonię i Achaję i udać się do Jerozolimy.[16] Mówił: Potem, gdy się tam znajdę, trzeba mi i Rzym zobaczyć.[17] (Ac 20:1; Ac 20:16; Ac 20:22; Ac 21:11; Ro 1:10; Ro 1:13; Ro 15:22; Ro 15:23; Ro 15:25; Ro 15:26; Ro 15:28; 1Co 16:3; 1Co 16:5; 2Co 1:15; 2Co 1:16; 2Co 8:1; 2Co 9:2)22Wysłał zaś do Macedonii dwóch spośród posługujących mu, Tymoteusza i Erastosa,[18] sam natomiast przez jakiś czas pozostał w Azji.[19] (Ac 18:5; Ac 20:4; Ro 16:21; Ro 16:23; 1Co 4:17; 1Co 16:8; 1Co 16:10; 2Co 1:1; 2Ti 4:20)23Mniej więcej w tym czasie doszło do niemałego zamieszania z powodu drogi [Pana].[20] (Ac 9:2; Ac 19:9; Ac 19:11; Ac 19:40; 1Co 15:32; 2Co 1:8)24Gdyż pewien złotnik, imieniem Demetriusz, wytwarzając srebrne przybytki Artemidy,[21] przynosił rzemieślnikom niemały zysk, (Ac 16:16)25zebrał ich oraz przy tym samym pracujących[22] i powiedział: Mężowie, wiecie, że z tej pracy jest nasz dobrobyt, (Ac 16:19)26a widzicie i słyszycie, że nie tylko w Efezie, lecz prawie w całej Azji ten Paweł przekonał i odwiódł znaczny tłum, głosząc, że nie są bogami ci, którzy za sprawą rąk powstali. (De 4:28; 2Ki 19:18; Ps 115:4; Isa 40:18; Jer 10:3; Hab 2:18; Ac 17:29; 1Co 8:4; Re 9:20)27Zagraża nam zaś nie tylko to, że nasze rzemiosło pójdzie w niesławę, ale i świątynia wielkiej bogini Artemidy zacznie być brana za nic i dojdzie do tego, że ze swej wielkości zostanie odarta ta, którą czci cała Azja oraz cały zamieszkały świat.[23] (Ac 19:28; Ac 19:34)28Gdy to usłyszeli i stali się pełni gniewu, zaczęli krzyczeć: Wielka jest Artemida Efezjan.29I całe miasto napełniło się wrzawą, ruszyli jednomyślnie do teatru,[24] porywając z sobą Gajusza i Arystarchosa, Macedończyków, towarzyszy podróży Pawła. (Ac 20:4; Ac 27:2; Ro 16:23; 1Co 1:14; Col 4:10; Phm 1:24)30Gdy zaś Paweł chciał wyjść do ludu, uczniowie nie pozwolili mu;31również niektórzy z azjarchów,[25] będący mu przyjaciółmi, posłali do niego i prosili, żeby nie narażał się pójściem do teatru.32Różni zatem różne rzeczy krzyczeli, bo zgromadzenie[26] było w nieładzie, a większość nie wiedziała, dla jakiej przyczyny się zeszli. (Ac 21:34)33Z tłumu zaś zgodnie wskazano na Aleksandra, wypchniętego naprzód przez Żydów; Aleksander zaś dał znak ręką i chciał się bronić przed ludem. (Ac 12:17; Ac 13:16; Ac 21:40)34Lecz gdy rozpoznali, że jest Żydem, jeden głos rozległ się [z ust] wszystkich. Krzyczano prawie dwie godziny: Wielka jest Artemida Efezjan! (Ac 21:34)35Gdy zaś pisarz[27] uspokoił tłum, powiedział: Mężowie, Efezjanie, kto z ludzi nie zna miasta Efezjan, jako stróża świątyni[28] wielkiej Artemidy oraz posągu, który spadł od Zeusa?[29] (Ac 14:12)36Ponieważ jest to niezaprzeczalne, trzeba wam się uspokoić i nic pochopnie nie czynić.37Przyprowadziliście bowiem tych mężczyzn, którzy nie są ani świętokradcami, ani bluźniercami naszej bogini. (Ro 2:22)38Jeśli więc Demetriusz i rzemieślnicy, którzy są z nim, mają przeciw komuś sprawę, to odbywają się sądy, są też prokonsulowie, niech jedni drugich pozywają. (Ac 13:7; Ac 13:8; Ac 13:12; Ac 18:12)39Jeśli zaś czegoś więcej żądacie, zostanie to załatwione na prawomocnym zgromadzeniu.40Narażamy się bowiem na oskarżenie nas o dzisiejsze rozruchy, gdyż nie ma żadnej przyczyny, dla której moglibyśmy zdać sprawę z powodu tego zbiegowiska.[30] Po tych słowach rozwiązał zgromadzenie. (Ac 19:23; Ac 19:29)