1Nie chwal się dniem jutrzejszym, skoro nie wiesz, co urodzi się dziś. (Mt 6:34; Lu 12:20; Jas 4:13)2Niech cię chwali ktoś inny, a nie własne usta, obcy, a nie własne wargi.3Kamień jest ciężki i piasek sporo waży, lecz rozdrażnienie wywołane przez głupca jest cięższe od obu.4Okrucieństwem jest zapalczywość i powodzią gniew, ale kto ostoi się przed zazdrością?[1] (Pr 6:32; So 8:6)5Lepsza jawna nagana niż skrywana miłość. (Pr 28:23)6Rany zadane przez tego, kto kocha, są [oznaką] wierności, pocałunki tego, kto nienawidzi, są wymuszone.[2] (De 7:9; Job 12:20; Pr 25:12)7Dusza nasycona depcze plaster miodu, lecz dla duszy wygłodzonej nawet gorycz jest słodyczą.8Ptaka, który uszedł[3] z gniazda, przypomina człowiek, który uszedł z ojczyzny.[4]9Olejek i kadzidło cieszą serce, lecz słodyczą dla przyjaciela jest ten, kto [mu] radzi z [głębi] duszy.[5]10Nie opuszczaj przyjaciela ani przyjaciela ojca; nie wchodź też do domu brata w dniu swojej niedoli – lepszy sąsiad blisko niż brat daleko.11Bądź mądry, mój synu, i ciesz moje serce, a będę mógł dać odpowiedź[6] temu, kto mi ubliża.[7] (1Th 2:19; 1Th 3:8)12Przezorny widzi niebezpieczeństwo[8] i ukrywa się; prości idą przed siebie – i ponoszą szkodę. (Pr 14:15; Pr 22:3)13Weź szatę tego, kto poręczył za obcego; weź od niego zastaw za cudzoziemkę. (Pr 20:16)14Kto błogosławi swego bliźniego gromkim głosem wcześnie rano, temu uznaje się to za przekleństwo.15Ciągłe kapanie w deszczowy dzień i kłótliwa kobieta – to jedno.16Kto chce ją powstrzymać, powstrzymuje wiatr, a jego prawica chce zatrzymać oliwę.[9]17Żelazo ostrzy się żelazem; charakter[10] człowieka kształtuje jego bliźni.[11]18Kto dogląda figowca, spożyje jego owoc, a kto strzeże swego pana, zbierze zaszczyty.[12] (Pr 22:29; 2Ti 2:6; 2Ti 2:15)19Jak woda twarz jawi twarzy, tak serce – człowieka człowiekowi.[13]20Szeol i Abaddon są nienasycone – i nienasycone są oczy człowieka.[14]21Tygiel dla srebra i piec dla złota, a człowiek według swojej sławy.[15]22Choćbyś starł głupca w moździerzu[16] tłuczkiem, razem z krupami, głupota go nie opuści.[17]23Pilnie doglądaj stanu swoich owiec, kieruj swe serce na stada,24gdyż majątek nie trwa na wieki ani z pokolenia w pokolenie korona.25Gdy sprzątnięte jest siano i pojawia się potraw, zebrane też są zioła z gór,26masz jagnięta na odzież, kozły na opłatę za pole27i dość koziego mleka, by wyżywić siebie i wyżywić swój dom[18] – i na życie dla swoich służebnic.