از Biblica1زن دانا خانه خود را بنا میكند، اما زن نادان با دست خود خانهاش را خراب میكند.2كسانی كه به راستی عمل میكنند به خداوند احترام میگذارند، ولی اشخاص بدكار او را تحقير میكنند.3احمق چوب حرفهای متكبرانهٔ خود را میخورد، ولی سخنان مرد دانا او را محافظت میكند.4اگر در طويله گاو نباشد، طويله تميز میماند، اما بدون گاو نمیتوان محصول زيادی به دست آورد.5شاهد امين دروغ نمیگويد، ولی از دهان شاهد ناراست دروغ میبارد.6كسی كه همه چيز را به باد مسخره میگيرد هرگز نمیتواند حكمت پيدا كند، اما شخص فهيم به آسانی آن را به دست میآورد.7از احمقان دوری كن زيرا چيزی ندارند به تو ياد دهند.8حكمت شخص عاقل راهنمای اوست، اما حماقت احمقان باعث گمراهی آنان میشود.9آدمهای احمق با گناه بازی میكنند، اما درستكاران رضايت خدا را میطلبند.10تنها دل خود شخص است كه تلخی جان او را احساس میكند و در شادی او نيز كسی جز خودش نمیتواند سهيم باشد.11خانهٔ بدكاران خراب میشود، اما خيمهٔ درستكاران وسعت میيابد.12راههايی هستند كه به نظر انسان راست میآيند اما عاقبت به مرگ منتهی میشوند.13خنده نمیتواند اندوه دل را پنهان سازد؛ هنگامی كه خنده پايان میيابد، درد و اندوه برجای خود باقی میماند.14آدم خدانشناس نتيجهٔ كارهای خود را خواهد ديد و شخص نيک از ثمرهٔ اعمال خويش بهره خواهد برد.15آدم ساده لوح هر حرفی را باور میكند، اما شخص زيرک سنجيده رفتار مینمايد.16شخص دانا محتاط است و از خطر دوری میكند، ولی آدم نادان از روی غرور، خود را به خطر میاندازد.17آدم تندخو كارهای احمقانه میكند و شخص حيلهگر مورد نفرت قرار میگيرد.18حماقت نصيب جاهلان میشود و دانايی نصيب زيركان.19بدكاران عاقبت در برابر نيكان سر تعظيم فرود خواهند آورد و محتاج آنان خواهند شد.20ثروتمندان دوستان بسيار دارند، اما شخص فقير را حتی همسايههايش تحقير میكنند.21خوار شمردن فقرا گناه است. خوشا به حال كسی كه بر آنها ترحم كند.22كسانی كه نقشههای پليد در سر میپرورانند گمراه خواهند شد، ولی آنانی كه نيت خوب دارند مورد محبت و اعتماد قرار خواهند گرفت.23كسی كه زحمت میكشد منفعت عايدش میشود، ولی آنكه فقط حرف میزند فقير خواهد شد.24ثروت نصيب دانايان خواهد شد، اما پاداش احمقان حماقت ايشان است.25شاهد راستگو جان مردم را نجات میدهد، اما شاهد دروغگو به مردم خيانت میكند.26كسی كه از خداوند میترسد تكيهگاه محكمی دارد و فرزندانش در امان خواهند بود.27خداترسی چشمهٔ حيات است و انسان را از دامهای مرگ دور نگه میدارد.28عظمت يک پادشاه بستگی به تعداد مردمی دارد كه بر آنها فرمان میراند. پادشاه بدون قوم نابود میشود.29كسی كه صبر و تحمل دارد شخص بسيار عاقلی است، اما از آدم تندخو حماقت سر میزند.30آرامش فكر به بدن سلامتی میبخشد، اما حسادت مانند خوره جان را میخورد.31هر كه به فقرا ظلم كند به آفرينندهٔ آنها اهانت كرده است و هر كه به فقرا ترحم نمايد، به خدا احترام گذاشته است.32خداشناسان وقتی بميرند پناهگاهی دارند، اما گناهكاران بوسيلهٔ گناهان خودشان تباه میشوند.33اشخاص فهميده حكمت را در دل خود حفظ میكنند، اما آدمهای نادان آن را به نمايش میگذارند.34درستكاری مايه سرافرازی يک قوم است و گناه مايه رسوايی آن.35پادشاه از خدمتگزاران كاردان خشنود میگردد، ولی كسانی كه دردسر ايجاد میكنند مورد غضب او واقع میشوند.
امثال 14
Новый Русский Перевод
از Biblica1Мудрая женщина дом свой устроит, а глупая своими руками разрушит.2Идущий прямым путем боится Господа, а тот, чьи пути кривы, Его презирает.3В устах глупца – плеть для его спины[1], а уста мудрецов хранят их.4Где нет быков, кормушка пуста; но где сильные быки, там обильная жатва.5Правдивый свидетель не станет лгать, а лживый свидетель дышит ложью.6Глумливый ищет мудрости, но не находит, а разумному знание дается легко.7Держись от глупца подальше, от него ты мудрости не дождешься.8Мудрость разумных – свой путь понимать, а коварство – это глупость глупцов.9Глупцы смеются над приношением за вину[2], а к праведным – Божье благоволение.10Сердце знает свою беду, и радости его чужой не разделит.11Дом нечестивых будет разрушен, а шатер праведных будет процветать.12Бывает путь, который кажется человеку прямым, но в конце его – пути смерти.13Даже при смехе может болеть душа, и радость может окончиться скорбью.14Сполна по заслугам получит отступник, а хороший человек – по своим делам.15Простак верит всему, но разумный следит за своими шагами.16Мудрец осторожен и чуждается зла, а глупец необуздан и беззаботен.17Гневливый делает глупости, и лукавого ненавидят.18Глупость – удел простаков, а разумных венчает знание.19Злодеи будут кланяться перед добрыми, и нечестивые – у ворот праведника.20Бедных не любят даже их соседи, а у богатых много друзей.21Презирающий ближнего – грешит, но блажен, кто добр к нуждающимся.22Разве умышляющие зло не сбились с пути? А те, чьи намерения добры, находят любовь и верность.23От всякого тяжелого труда бывает прибыль, а пустословие приносит только нужду.24Венец мудрых – их богатство, а глупость – венок[3] глупцов.25Правдивый свидетель спасает жизни, а лживый свидетель – предатель.26Кто боится Господа – тот в неприступной крепости, и детям его будет прибежище.27Страх перед Господом – источник жизни, отводящий от сетей смерти.28Слава царя – во множестве народа, а без подданных правителю гибель.29У терпеливого – великий разум, а гневливый выказывает глупость.30Спокойное сердце – здоровье телу, а от зависти кости гниют.31Кто притесняет бедных, тот презирает Творца их, а добрый к нуждающимся чтит Бога.32Нечестивых губит их же злодейство, а праведнику и в смерти прибежище[4].33Мудрость покоится в сердце разумных, и среди глупцов дает знать о себе[5].34Праведность возносит народ, а грех – позор для него.35Царю угоден слуга разумный, но падет его гнев на того, кто позорит его.