امثال 20 | کتاب مقدس، ترجمۀ معاصر

کتاب مقدس، ترجمۀ معاصر

1 شراب انسان را به كارهای احمقانه وا میدارد و مشروب باعث عربدهكشی میشود؛ چه احمقند افرادی كه خود را اسير مشروب میكنند. 2 غضب پادشاه همچون غرش شير است. هر كه خشم او را برانگيزاند جان خود را به خطر میاندازد. 3 اجتناب از نزاع برای شخص، عزت میآورد. فقط آدمهای احمق هستند كه نزاع به پا میكنند. 4 آدم تنبل به موقع زمينش را شخم نمیزند، بنابراين در هنگام برداشت محصول هر چه میگردد چيزی نمیيابد. 5 پند نيكو در اعماق دل مشورت دهنده مانند آب در ته چاه است و شخص فهميده آن را بيرون میكشد. 6 بسيارند كسانی كه ادعا میكنند خوب و باوفا هستند، ولی كيست كه بتواند آدم واقعاً باوفايی پيدا كند؟ 7 فرزندان شخص امين و درستكار در زندگی سعادتمند خواهند شد. 8 پادشاهی كه بر مسند قضاوت مینشيند به دقت جوانب امر را میسنجد و حق را از باطل تشخيص میدهد. 9 كيست كه بتواند بگويد: «دل خود را پاک نگه داشتهام و از گناه مبرا هستم.» 10 خداوند از اشخاصی كه در داد و ستد از وزنهها و پيمانههای نادرست استفاده میكنند متنفر است. 11 حتی كودک را میتوان از طرز رفتارش شناخت و فهميد كه آنچه انجام میدهد پاک و درست است يا نه. 12 گوش شنوا و چشم بينا، هر دو بخشش خداوند هستند. 13 اگر خواب را دوست داشته باشی فقير میشوی؛ پس بيدار بمان تا سير شوی. 14 خريدار به جنس نگاه میكند و میگويد: «بد است!» اما بعد از اينكه آن را خريد از آن تعريف میكند. 15 سخنان حكيمانه گرانبهاتر از طلا و نادرتر از جواهر است. 16 از كسی كه نزد تو ضامن شخص غريبی میشود گرو بگير. 17 نانی كه از راه كلاهبرداری به دست میآيد لذيذ است، اما سرانجام كام را تلخ میكند. 18 نقشههايت را بدون مشورت با ديگران عملی نكن و بدون تدبير به جنگ نرو. 19 آدم سخنچين رازها را فاش میكند، پس با چنين شخصی معاشرت نكن. 20 چراغ زندگی كسی كه پدر و مادر خود را لعنت كند، خاموش خواهد شد. 21 مالی كه آسان به دست آمده باشد بركتی نخواهد داشت. 22 بدی را با بدی تلافی نكن، بلكه منتظر باش تا خداوند عمل كند. 23 خداوند از اشخاصی كه در داد و ستد از ترازو و سنگهای نادرست استفاده میكنند متنفر است. 24 خداوند راه زندگی ما را تعيين میكند، پس انسان چگونه میتواند بفهمد زندگی او به كجا ختم میشود؟ 25 هرگز نسنجيده قولی به خداوند نده، زيرا ممكن است گرفتار شوی. 26 پادشاه دانا بدكاران را تشخيص میدهد و آنها را شديداً مجازات میكند. 27 وجدان انسان به منزلهٔ چراغ خداوند است كه تمام انگيزههای پنهانی او را آشكار میسازد. 28 هرگاه پادشاهی مهربان و درستكار و دادگستر باشد، سلطنتش پايدار میماند. 29 شكوه جوانان، قوت ايشان است و عزت پيران، تجربه ايشان. 30 تنبيه برای بدن دردناک است اما دل را از بدی پاک میكند.

Hoffnung für alle

از Biblica

Ein Menschenkenner durchschaut die Gedanken

1 Ein Weinsäufer zieht über andere her, und ein Biertrinker wird unangenehm laut; wer sich betrinkt, wird niemals weise! 2 Vor einem König nimmt man sich in Acht wie vor einem brüllenden Löwen; denn wer seinen Zorn herausfordert, setzt sein Leben aufs Spiel. 3 Es ehrt einen Menschen, wenn er sich auf keinen Streit einlässt; nur ein törichter Streithahn wettert sofort los. 4 Wer faul ist, kümmert sich nicht zur rechten Zeit um seine Saat; wenn er dann ernten will, sucht er vergeblich. 5 Die Gedanken eines Menschen sind unergründlich wie ein tiefer See, aber ein Menschenkenner durchschaut sie und bringt sie ans Licht. 6 Viele Menschen betonen, wie freundlich und zuverlässig sie sind; aber wo findet man einen, auf den man sich wirklich verlassen kann? 7 Wer aufrichtige Eltern hat, die Gott dienen, der kann sich glücklich schätzen! 8 Wenn der König Gericht hält, durchschaut er jeden Verbrecher. 9 Wer kann schon behaupten: »Ich bin frei von jeder Schuld und habe ein reines Gewissen«? 10 Der HERR verabscheut das Messen mit zweierlei Maß und hasst das Wiegen mit zweierlei Gewicht. 11 Schon im Verhalten eines Kindes zeigt sich, ob es ehrlich und zuverlässig ist. 12 Der HERR hat uns Augen gegeben, um zu sehen, und Ohren, um zu hören. 13 Liebe nicht den Schlaf, sonst bist du bald arm! Mach die Augen früh auf, dann hast du genug zu essen! 14 »Das ist viel zu teuer!«, schimpft der Käufer beim Handeln; doch hinterher lacht er sich ins Fäustchen. 15 Worte der Weisheit und der Erkenntnis sind viel kostbarer als Gold und Juwelen. 16 Wenn jemand zu dir kommt, der aus Leichtsinn für die Schulden eines Fremden gebürgt hat, so leihe ihm nur etwas gegen Pfand! 17 Was man durch Betrug erworben hat, mag zuerst zwar ein Genuss sein, aber früher oder später hinterlässt es einen bitteren Nachgeschmack^[1]. 18 Pläne sind erst durch Beratung erfolgreich; darum zieh niemals auf eigene Faust in einen Kampf! 19 Ein Klatschmaul plaudert auch Geheimnisse aus; darum meide jeden, der seinen Mund nicht halten kann! 20 Wer Vater und Mutter verflucht, dessen Leben wird verlöschen wie eine Lampe in tiefster Dunkelheit. 21 Ein Erbe, das man übereilt an sich reißt, wird am Ende nicht gesegnet sein. 22 Nimm dir nicht vor, Unrecht heimzuzahlen! Vertraue dem HERRN, denn er wird dir zum Recht verhelfen! 23 Der HERR verabscheut es, wenn man beim Abwiegen mit zweierlei Gewicht und einer gefälschten Waage betrügt. 24 Der HERR lenkt die Schritte des Menschen; wie kann der Mensch wissen, wohin sein Weg ihn führt? 25 Wer Gott vorschnell ein Versprechen gibt und erst hinterher die Folgen bedenkt, der bringt sich selbst in große Schwierigkeiten. 26 Ein weiser König stellt den Verbrechern nach und lässt sie hart bestrafen^[2]. 27 Der HERR gab dem Menschen den Verstand,^[3] um seine innersten Gedanken und Gefühle zu durchleuchten. 28 Wenn ein König gütig und zuverlässig ist, dann steht sein Thron fest und sicher. 29 Der Schmuck junger Männer ist ihre Kraft, und die Würde der Alten ist ihr graues Haar. 30 Schläge sind ein wirksames Mittel gegen Bosheit – sie helfen dem Menschen, sich zu bessern.